Khi thành lập công ty, doanh nghiệp được quyền kinh doanh ngành, nghề mà pháp luật không cấm. Nhưng hồ sơ đăng ký vẫn phải chọn ngành kinh tế cấp bốn theo Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam hiện hành; từ 15/11/2025, hệ thống mới theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg đã có hiệu lực.
Vì vậy, không nên dùng file mã ngành cũ lưu từ 2024–2025 mà chưa đối chiếu. Bài này tập trung vào cách chọn ngành chính xác, cách ghi chi tiết và xử lý ngành nghề có điều kiện tại Phú Quốc.
Doanh nghiệp phải chọn mã ngành cấp nào?
Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, khi đăng ký thành lập hoặc thay đổi ngành nghề, doanh nghiệp lựa chọn ngành kinh tế cấp bốn trong Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam để ghi ngành, nghề kinh doanh trong hồ sơ.
Nếu muốn mô tả chi tiết hơn, doanh nghiệp có thể ghi nội dung cụ thể dưới ngành cấp bốn, miễn nội dung chi tiết phù hợp với ngành đã chọn.
1. Cách chọn ngành từ hoạt động thực tế
| Hoạt động | Câu hỏi cần trả lời | Cách xử lý |
|---|---|---|
| Nhà hàng/quán ăn | Doanh thu chính từ phục vụ ăn uống hay bán hàng đóng gói? | Chọn ngành sát hoạt động chính và bổ sung ngành phụ nếu có |
| Lưu trú | Công ty trực tiếp cung cấp phòng hay chỉ làm môi giới? | Phân biệt hoạt động lưu trú với trung gian |
| Tour/du lịch | Chỉ bán dịch vụ hay trực tiếp tổ chức lữ hành? | Kiểm tra điều kiện chuyên ngành tương ứng |
| Thương mại | Bán buôn hay bán lẻ, nhóm hàng gì? | Chọn đúng nhóm phân phối hàng hóa |
| Dịch vụ số | Phần mềm, quảng cáo, tư vấn hay nền tảng? | Tách từng hoạt động nếu bản chất khác nhau |
Cách ít sai hơn là lập danh sách sản phẩm/dịch vụ sẽ xuất hóa đơn trong 6–12 tháng đầu, rồi đối chiếu từng dòng với Hệ thống ngành kinh tế.
2. Có nên đăng ký thật nhiều ngành để phòng?
Không cần đăng ký hàng chục ngành không liên quan chỉ để “phòng sau này”. Danh sách quá rộng làm hồ sơ khó quản trị, dễ bỏ sót điều kiện chuyên ngành và khiến dữ liệu doanh nghiệp kém phản ánh hoạt động thực tế.
Nên đăng ký những ngành đang kinh doanh hoặc có kế hoạch triển khai tương đối rõ. Khi mở rộng, doanh nghiệp có thể thông báo thay đổi ngành nghề theo thủ tục hiện hành.
3. Ngành nghề có điều kiện xử lý thế nào?
Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp không phải giấy phép kinh doanh. Doanh nghiệp có thể đăng ký ngành đầu tư kinh doanh có điều kiện, nhưng chỉ được hoạt động khi đáp ứng và duy trì đủ điều kiện theo pháp luật chuyên ngành.
Tại Phú Quốc, lưu trú, lữ hành, ăn uống, vận tải, bất động sản, giáo dục, y tế, dịch vụ bảo vệ và nhiều ngành khác có thể phát sinh giấy phép, chứng chỉ, vốn hoặc điều kiện cơ sở riêng. Xem thêm giấy phép con.
4. Nếu ngành chưa có trong hệ thống thì sao?
Nghị định 168/2025/NĐ-CP có cơ chế xử lý ngành chưa có trong Hệ thống ngành kinh tế nhưng đã được văn bản pháp luật khác quy định; trong trường hợp chưa có cả trong hệ thống lẫn văn bản khác, cơ quan đăng ký có thể ghi nhận nếu hoạt động không thuộc ngành bị cấm và xử lý theo cơ chế của nghị định.
Vì vậy, với mô hình kinh doanh mới, không nên tự chọn một mã rất xa chỉ vì “hệ thống chưa có tên giống hệt”. Hãy đọc phạm vi ngành cấp bốn và các quy định chuyên ngành liên quan.
5. Có cần xác định một ngành chính như hộ kinh doanh không?
Đối với doanh nghiệp, Nghị định 168/2025/NĐ-CP yêu cầu lựa chọn ngành cấp bốn cho các ngành nghề đăng ký; cơ chế “một ngành kinh doanh chính” được quy định riêng rõ hơn cho hộ kinh doanh. Doanh nghiệp vẫn nên xác định hoạt động trọng tâm để quản trị, nhưng đừng áp nguyên cách kê khai của hộ kinh doanh sang công ty.
6. Ngành nghề và hóa đơn phải khớp tới mức nào?
Hóa đơn cần phản ánh hàng hóa, dịch vụ thực tế; ngành nghề đăng ký nên bao phủ hoạt động doanh nghiệp đang triển khai. Nếu công ty bắt đầu một hoạt động mới chưa có trong danh sách ngành đã đăng ký, nên rà soát thủ tục thông báo thay đổi và điều kiện chuyên ngành trước khi triển khai quy mô lớn.
Đây là lý do không nên chỉ nhờ một đơn vị “chọn mã cho đủ” mà không trao đổi mô hình doanh thu thực tế.
7. Nhà đầu tư nước ngoài cần kiểm tra thêm gì?
Ngoài việc ngành không bị cấm, nhà đầu tư nước ngoài còn phải kiểm tra điều kiện tiếp cận thị trường và thủ tục đầu tư tương ứng. Nghị định 168/2025/NĐ-CP giao cơ quan đăng ký xem xét điều kiện tiếp cận thị trường trong một số thủ tục ngành nghề liên quan.
Vì vậy, một mã ngành hợp lệ với doanh nghiệp Việt Nam không tự động có nghĩa nhà đầu tư nước ngoài được tham gia với mọi tỷ lệ và hình thức.
8. Checklist chọn ngành trước khi nộp hồ sơ
- Liệt kê sản phẩm/dịch vụ sẽ bán thực tế.
- Đối chiếu Hệ thống ngành kinh tế theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg.
- Chọn ngành cấp bốn phù hợp.
- Ghi chi tiết khi cần nhưng không vượt phạm vi ngành cấp bốn.
- Kiểm tra ngành bị cấm và ngành đầu tư kinh doanh có điều kiện.
- Nếu có vốn nước ngoài: kiểm tra điều kiện tiếp cận thị trường.
- So lại danh sách ngành với kế hoạch hóa đơn và giấy phép sau thành lập.
Nếu chưa hoàn tất dữ liệu khác, xem cách đặt tên công ty, vốn điều lệ và trang thành lập doanh nghiệp tại Phú Quốc.
Căn cứ cập nhật chính
- Nghị định 168/2025/NĐ-CP, Điều 7 về ghi ngành, nghề kinh doanh của doanh nghiệp.
- Quyết định 36/2025/QĐ-TTg ban hành Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam, hiệu lực từ 15/11/2025.
- Nghị định 296/2026/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 168/2025/NĐ-CP.
